Hệ lụy từ những vụ “đ-ánh ghen nhóm” tuổi teen

Một vụ việc khác gây chấn động là trường hợp cũng do ghen tuông, hai thiếu nữ gọi đồng bọn gồm 70 thanh – thiếu niên chạy xe máy tốc độ cao lạng lách, đánh võng, tìm nhau giải quyết mâu thuẫn. Công an TP Hà Nội đã triệu tập gần 50 người, tạm giữ 21 để điều tra về hành vi gây rối trật tự công cộng. Trong đó có nhiều thanh thiếu niên còn đang trong độ tuổi vị thành niên.

Theo tài liệu điều tra, nguyên nhân vụ việc xuất phát từ mâu thuẫn giữa Phạm Thị Lan Anh (16 tuổi, quê quán Hưng Yên) với Lê Văn Như Ngọc (16 tuổi, trú tại Hà Nội). Trước đó, qua mạng xã hội, Lan Anh biết người yêu cũ của mình có tình cảm yêu đương với Như Ngọc nên ghen tuông và dọa nạt sẽ đánh Như Ngọc để cảnh cáo. Hai bên đã nhiều lần nói chuyện, thách thức nhau trên mạng xã hội. Đỉnh điểm, ngày 26/3/2025, Lan Anh hẹn Như Ngọc để giải quyết mâu thuẫn tại khu vực nhà máy nước Phúc Đồng, phường Long Biên.

Lan Anh có một hội nhóm tập trung nhiều thanh thiếu niên hư hỏng gọi là “động yêu tinh”. Nhóm này thường xuyên tụ tập chơi bời, lêu lổng. Để chuẩn bị cho việc đi đánh nhau, đầu giờ chiều 26/3, “chị đại” Lan Anh nhắn tin vào nhóm “động yêu tinh” qua ứng dụng Messenger để thông báo về việc đi đánh nhau với nhóm của Như Ngọc và được tất cả đồng ý. Sau tin nhắn này, thông qua các mối quan hệ, nhóm của Lan Anh huy động được hơn 30 thiếu niên, tuổi đời chủ yếu từ 15 đến 18 tuổi, di chuyển bằng 20 xe máy tập trung tại vòng xuyến Thanh Am. Nhóm của Lan Anh chuẩn bị sẵn 2 thanh kiếm Katana và 1 dao quắm gắn tuýp sắt.

Về phần mình, Như Ngọc cũng lập một nhóm riêng, đồng thời rủ bạn bè đi “nghênh chiến” với nhóm của Lan Anh. Khoảng 20h50 phút ngày 26/3, nhóm của Như Ngọc đến khu vực nhà máy nước Phúc Đồng, phường Long Biên. Tại đây, nhóm tụ tập được khoảng 40 thiếu niên, tuổi đời chủ yếu từ 15 đến 18 tuổi, di chuyển trên 20 xe máy. Nhóm này cùng nhau đi thành đoàn từ khu vực nhà máy nước Phúc Đồng, di chuyển trên cung đường phố Nguyễn Lam – Nguyễn Cao Luyện – Mai Chí Thọ – Đào Đình Luyện khoảng 3 vòng để tìm nhóm Lan Anh đánh nhau nhưng không thấy. Quá trình di chuyển, các đối tượng trên điều khiển xe máy thành đoàn xe, hò hét, đi dàn hàng, vừa đi vừa bấm còi, rú ga, lạng lách đánh võng, đi tốc độ cao khoảng 50km/h đến 90km/h, gây mất an ninh trật tự.

Đến khoảng 22h ngày 26/3, cả hai nhóm chạm mặt nhau tại khu vực vòng xuyến Thanh Am. Cùng thời điểm khi hai bên đang hò hét, chửi bới và chuẩn bị lao vào ẩu đả thì cũng là lúc hàng chục cán bộ chiến sĩ thuộc nhiều mũi tấn công của Công an TP Hà Nội có mặt, nhanh chóng áp sát khống chế và bắt giữ khiến thành viên cả hai nhóm bỏ chạy tán loạn.

Tăng cường quản lý, giáo dục giới trẻ

Gần đây các vụ đánh ghen theo hội nhóm xuất hiện ngày càng nhiều. Chỉ vì xuất phát từ những mâu thuẫn yêu đương nhỏ nhặt, các anh chị đại tuổi teen lập tức thể hiện số má bằng cách lập hội nhóm đi trả thù tình địch.

Theo các nhà tâm lý học, ghen tuông ở lứa tuổi 15 – 25 thường bị phóng đại bởi mạng xã hội, nơi thanh, thiếu niên dễ theo dõi, so sánh các mối quan hệ. Nghiên cứu cho thấy, cảm xúc này kích hoạt hormone cortisol và adrenaline, dẫn đến hành vi bốc đồng.

Ở Việt Nam, các vụ việc thường leo thang từ mâu thuẫn nhỏ thành bạo lực nhóm do sự  bốc đồng, thiếu kỹ năng kiềm chế cảm xúc của giới trẻ. Thanh thiếu niên thường giải quyết mâu thuẫn bằng hành động ngay lập tức thay vì đối thoại. Một tin nhắn “không trung thực” có thể làm bùng cơn ghen. Bên cạnh đó là áp lực đồng nhóm và “thể diện”: Việc được bạn bè ủng hộ, kêu gọi “đi cho oách” khiến người trẻ dễ bị lôi kéo tham gia hành vi bạo lực để giữ thể diện.

Hậu quả để lại vô cùng nặng nề cho chính người trong cuộc và cả xã hội. Tùy theo mức độ hậu quả (thương tích, tổn hại sức khỏe, thậm chí tử vong), hành vi có thể bị xử lý hành chính, dân sự hoặc bị truy cứu hình sự về các tội như “Cố ý gây thương tích”, “Gây rối trật tự công cộng” hoặc “Giết người”. Những người tham gia nhóm đánh người có thể dẫn đến án tù, tiền án, và khó phục hồi danh dự, cơ hội nghề nghiệp. Về xã hội, nạn nhân chịu tổn thương về thể xác và tâm lý; gia đình hai bên bị kéo vào xung đột; hình ảnh cá nhân bị làm nhục khi video lan truyền; và cộng đồng mất an toàn khi bạo lực đường phố gia tăng.

Một thực tế cần phải nhìn nhận là hiện nay việc giáo dục cảm xúc cho giới trẻ còn yếu. Trường học, gia đình chưa đủ mạnh dạy kỹ năng quản lý cảm xúc, giải quyết xung đột không bạo lực. Khi xung đột nảy sinh, nhiều thanh thiếu niên chọn “tự xử” thay vì tìm sự can thiệp của người lớn hoặc các cơ quan chức năng. Bên cạnh đó sự buông lỏng quản lý, giáo dục của gia đình. Các đối tượng gây án đa phần là học sinh, sinh viên, nhận thức pháp luật còn hạn chế. Trong các vụ việc xảy ra, nhiều đối tượng khai nhận hành vi xuất phát từ việc cả nể bạn bè và thích thể hiện bản thân.

Để ngăn chặn tình trạng này cần sự giáo dục sớm về quản lý cảm xúc và kỹ năng giải quyết mâu thuẫn trong nhà trường và gia đình: biến những buổi học thành nơi thực hành. Tăng cường xử lý pháp luật và tuyên truyền chế tài để răn đe cho giới trẻ hiểu rõ hậu quả hình sự khi tham gia băng nhóm bạo lực. Bên cạnh đó việc khuyến khích nạn nhân, nhân chứng báo Công an; tạo đường dây nóng tư vấn cho thanh thiếu niên và gia đình sẽ là một kênh can thiệp cộng đồng hữu hiệu, giúp giới trẻ không bị vướng vào vòng xoáy bạo lực.

Thời gian qua, Công an thành phố Hà Nội cũng đã tăng cường tuyên truyền, xử lý nghiêm tình trạng thanh – thiếu niên vi phạm pháp luật, gây rối trật tự công cộng nhằm tạo tính răn đe. Tuy nhiên, chừng đó chưa đủ và mỗi thanh, thiếu niên cần tự ý thức về hành vi của mình, đừng để đến khi phải chịu trách nhiệm trước pháp luật mới biết sợ, ăn năn thì đã quá muộn.

“Đánh ghen” bằng bạo lực của giới trẻ hiện nay là một vấn đề xã hội đáng báo động.  Khi cảm xúc làm chủ lý trí, hậu quả có thể là án tù, thân tật và cả một đời hối tiếc. Với thanh thiếu niên những người đang dựng nền móng cho tương lai cần có sự kết hợp giữa gia đình, nhà trường, chính quyền và mạng xã hội để hướng giới trẻ sang giải pháp văn minh, pháp lý và nhân văn hơn.